Pamiętamy! Zawsze!

Każdego roku, na przełomie lipca i sierpnia wracamy pamięcią do czasu, kiedy pragnienie wolności objawiło się poprzez bohaterski i zarazem dramatyczny zryw, jakim było Powstanie Warszawskie. Tamte wydarzenia zapisały się na kartach historii Warszawy, w tym także w historii Warszawskich Wodociągów. Oddajemy hołd już po raz osiemdziesiąty drugi tym, którzy pokazali nam jak ważna jest wolność, odwaga i miłość do Ojczyzny.

Obchody kolejnej rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego to także powód do przypomnienia o tym, jaki udział w wydarzeniach sprzed 82 lat mieli pracownicy Warszawskich Wodociągów i jak dziś podtrzymujemy pamięć o uczestnikach walk tamtych dni – o Bohaterach.

Bohaterowie w kanałach

Historia Powstania Warszawskiego jest dobrze znana i opisywana, warto więc przypomnieć, że jest to także historia podziemnego miasta – Warszawy, która walczyła nie tylko na ulicach, w budynkach, czy skwerach - Warszawy, która funkcjonowała w sieci podziemnych labiryntów – kanałów zbudowanych w XIX wieku przez słynną rodzinę angielskich inżynierów – Williama Lindleya oraz jego syna Williama Heerleina Lindleya.

To właśnie te kanały przeznaczone do kanalizacji ogólnospławnej, piękne, ceglane czasem monumentalne sieci na czas Powstania, niemal do ostatnich jego dni, były drogą przenoszenia meldunków, broni, transportu rannych i ewakuacji ludności, kiedy na powierzchni miasto płonęło i wykrwawiało się podczas walk, a przedostanie się z dzielnicy do dzielnicy tradycyjnymi trasami stało się po prostu niemożliwe. Historia kanałów podczas Powstania Warszawskiego to opowieść o niezwykłej odwadze zarówno żołnierzy i ludności cywilnej przemieszczającej się kilometrami podziemnych tras, jak i tych, którzy, narażając życie, pełnili funkcję przewodników po tej skomplikowanej infrastrukturze. To wodociągowcy – obeznani w trasach, zdający sobie sprawę z panujących w kanałach warunków – pomagali żołnierzom Armii Podziemnej i ludności cywilnej  podczas wyczerpujących podziemnych przemarszów.

Jednym z bardziej doniosłych wydarzeń związanych z przeprowadzeniem ludności kanałami była ewakuacja Starówki, kiedy to dzięki pomocy pracowników kanałowych udało się wyprowadzić z tej części miasta w sumie ponad 4,5 tys. żołnierzy i ludności cywilnej. Dziś dla upamiętnienia tego wydarzenia na rogu Placu Krasińskich przy ul. Długiej znajduje się ufundowana przez wodociągowców tablica. W ten symboliczny sposób pracownicy wodociągów oddali cześć żołnierzom AK i swoim kolegom wodociągowcom, którzy w czasie Powstania Warszawskiego pełnili funkcję przewodników kanałowych.

Trudno przecenić rolę, jaką odegrali pracownicy warszawskich wodociągów podczas Powstania Warszawskiego, ale także później, po jego zakończeniu. To właśnie oni podczas Powstania Warszawskiego z zaangażowaniem pracowali dla Warszawiaków, by ci mieli niezakłócony dostęp do wody, nierzadko też sami chwytali za broń. Kiedy Niemcy bombardowali obiekty infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej, wodociągowcy bez wahania i z narażeniem życia podejmowali prace naprawcze i pomagali ludności w zdobywaniu wody – m.in. poprzez kopanie nowych studni –  starali się także, by możliwie jak najdłużej zachować pracę obiektów, takich jak Stacja Uzdatniania Wody „Filtry”. Ale praca i poświęcenie wodociągowców nie ograniczyły się jedynie do dni Powstania – ich trud był niezbędny również później przy naprawach i odbudowie zniszczonej sieci oraz obiektów kluczowych dla funkcjonowania systemu wodociągowego i kanalizacyjnego.

Wspólnie czcimy pamięć

Każdego roku, podczas wydarzeń związanych z obchodami kolejnych rocznic jesteśmy obecni w miejscach pamięci: przed tablicą na kamienicy przy ul. Filtrowej 68, gdzie podpisano rozkaz rozpoczęcia Powstania, na Cmentarzu Powstańców Warszawy na Woli, przy pomniku Gloria Victis na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach, podczas uroczystej Mszy Polowej na Placu Krasińskich i Apelu Pamięci czy podczas rejsu w godzinę „W” na Wiśle.

Podczas licznych uroczystości miejskich oraz wydarzeń organizowanych przez Muzeum Powstania Warszawskiego Wodociągi Warszawskie zapewnią beczkowozy z warszawską kranówką.

Naszego wsparcia udzielamy także Bohaterom – tym, którzy są z nami do dziś. Jesteśmy dumnie, że możemy być przy nich móc rozmawiać i wspierać w ich potrzebach. Wspieramy Powstańców zrzeszonych w Związku Powstańców Warszawskich oraz Światowym Związku Żołnierzy Armii Krajowej.

Czcimy też  pamięć pracowników Miejskiego Przedsiębiorstwa wodociągów i Kanalizacji – tych, którzy w tamtych dniach służyli miastu i jego mieszkańcom, dlatego pracownicy Wodociągów Warszawskich tradycyjnie składają kwiaty i zapalają znicze przed tablicą przy Placu Starynkiewicza 5 – siedzibie zarządu Spółki –  oraz 2 września pod tablicą przy Placu Krasińskich w rocznicę ewakuacji Starówki, gdzie znajduje się ufundowana przez wodociągowców tablica ku pamięci żołnierzy AK oraz pracowników wodociągów pracujących podczas Powstania Warszawskiego jako przewodnicy kanałowi.

- Obchody kolejnej rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego rozpoczynamy już dziś i przez kolejne 63 dni będziemy wspominać wydarzenia sprzed 82 lat. Będziemy obecni w ważnych miejscach pamięci podczas wydarzeń rocznicowych odbywających się w stolicy. To ważne, byśmy pamiętali, że to m.in. dzięki poświęceniu Powstańców, wśród których byli także pracownicy wodociągów, dziś możemy żyć w tak dobrych choć jednocześnie niecodziennych obecnie  czasach, że możemy żyć w pokoju, mimo że każdego dnia musimy się liczyć z czyhającymi zagrożeniami i podejmować działania w trosce o nasze bezpieczeństwo – także cyberbezpieczeństwo. Pamiętajmy też, że bez względu na to, co się dzieje lub co się może wydarzyć, to właśnie my jesteśmy odpowiedzialni za zapewnienie niezakłóconych dostaw wody do mieszkańców – podkreśliła Renata Tomusiak, prezes zarządu Wodociągów Warszawskich, zwracając się do pracowników zebranych podczas uroczystego złożenia wieńca pod tablicą pamiątkową przy Placu Starynkiewicza 5.

W naszych mediach społecznościowych będziemy także zamieszczać wspomnienia związane z Powstaniem i związaną z nim historią Warszawskich Wodociągów.

Warto pamiętać, że do dziś MPWiK w m.st. Warszawie S.A. eksploatuje te same kanały Lindleyowskie, które oceniamy jako jedną z najlepiej funkcjonujących części sieci – jej jakość jest niepodważalna. Zatem w zasobach infrastruktury Spółki posiadamy pracujący zabytek i jednocześnie pomnik pamięci tamtych dni. Jest to wzruszające i doniosłe móc dotknąć tych samych miejsc, ścian, cegieł, które dotykali przechodząc szlakami podziemnymi ludzie tamtych dni, młodzi chłopcy i dziewczęta – żołnierze podziemnego państwa polskiego, a także ludność Warszawy. To budzi respekt i jest dla nas wielkim honorem. 

W tym roku czcimy obchody 82. rocznicy Powstania Warszawskiego z tym większą dumą -  bo podczas roku obchodów 140-lecia działalności Warszawskich Wodociągów.

Chwała Bohaterom!