Zanim nadwiślańska osada stała się miastem, wodę czerpano z licznych źródełek, z bystrych strumyków spływających do Wisły i jej dopływów, a także z samej rzeki. Od średniowiecza czyniono próby ujmowania wody i dostarczania jej mieszkańcom.

Wodociąg staromiejski zaopatrywany był już w XVI w. ze źródeł przy ul. Długiej w okolicy pałacu "Pod czterema wiatrami". Wodę z tych źródeł gromadzono w studni znajdującej się na posesji zwanej "na rurach" i drewnianymi rurami dostarczano do zbiornika na rynku Starego Miasta. Do zaopatrzenia w wodę Starego Miasta wykorzystywano również źródła istniejące w okolicach ulic Leszno, Rymarskiej i Karmelickiej. Nowe Miasto otrzymywało wodę z obfitych źródeł tryskających w pobliżu ulic Gęsiej i Nalewki. W posiadłościach magnackich i klasztorach okalających Stare Miasto budowano własne wodociągi. Do czerpania i transportowania wody wykorzystywano kieraty i wiatraki

W miarę rozrastania się miasta rozbudowywano sieć wodociągów rozprowadzających wodę do ulicznych zdrojów. W początkach XIX wieku, kiedy potrzeba zaopatrzenia w wodę nowych dzielnic stała się nagląca, podjęto próby sporządzenia odpowiednich planów.

Wśród wielu koncepcji na szczególną uwagę zasługuje niezrealizowany projekt inż. Pancera dla pozbawionego studzien Starego Miasta,wykonany na zlecenie Rządu Królestwa Polskiego, który w jednym z wariantów zakładał budowę studni w nurcie Wisły, czerpiącej wodę z pod jej dna. Do pomysłu ujmowania wody infiltracyjnej (przefiltrowanej przez złoże dna Wisły) dla wodociągów powrócono po 120 latach przy budowie ujęć obecnego Wodociągu Praskiego

Powstały w roku 1855 wodociąg wg projektu Marconiego dla lewobrzeżnej, i w roku 1868 wg projektu Grotowskiego dla prawobrzeżnej Warszawy nie zapewniały wystarczającej ilości wody o odpowiedniej jakości. Tymczasem szybko wzrastała liczebność mieszkańców miasta. W 1847 roku było ich 200 tysięcy, w roku 1861 już 230 tysięcy, a w 1875 - 300 tysięcy.

Skąpe zaopatrzenie w wodę wodociągową, czerpanie jej przez mieszkańców z zanieczyszczonych ujęć - pogarszało warunki sanitarne miasta. Szerzyły się choroby układu pokarmowego (dyzenteria, czerwonka, tyfus). Zwolna rozbudowywany wodociąg Marconiego dawał na głowę mieszkańca zaledwie jedna dziesiątą tego, co uważano za niezbędne minimum.

Przed Magistratem Warszawy stanęły, więc pilne zadania: po pierwsze zapewnienie miastu czystej zdrowej wody w odpowiedniej ilości, po drugie, co niemniej ważne, stworzenie sprawnego systemu odprowadzania ścieków.

W dawnych wiekach ścieki odprowadzane były do otwartych rowów kloacznych opasujących miasto od zachodniej i północnej strony. Nieczystości z posesji spływały krytymi drewnem szpecącymi ulice kanałami. Od połowy XVIII wieku budowano kanały murowane - podziemne w śródmieściu Miasta i naziemne na jego przedmieściach, jednak i one nie rozwiązywały problemu odprowadzania ścieków.

W 1879 roku Warszawa posiadała 32 kanały o łącznej długości ok. 30 km i 50 km rynsztoków, którymi płynęły nieczystości.